พระอุรังคธาตุและความเชื่อ
ตามตำนานอุรังคธาตุ เชื่อว่าพระมหากัสสปะได้นำพระอุรังคธาตุ หรือพระบรมสารีริกธาตุส่วนพระอุระ มาประดิษฐาน ณ ภูกำพร้า พระธาตุพนมจึงเป็นตัวแทนแห่งองค์พระสัมมาสัมพุทธเจ้าในใจของพุทธศาสนิกชน
ภาพพระธาตุพนม · Public Domain Pictures
ศรัทธาแห่งลุ่มน้ำโขง · มรดกของมวลมนุษยชาติ
พระธาตุพนม
สู่มรดกโลก
ร่วมสืบสานปูชนียสถานอันเป็นศูนย์รวมศรัทธาของผู้คนไทย–ลาว และชุมชนลุ่มน้ำโขง ให้คงคุณค่าทั้งกายภาพและจิตวิญญาณสู่คนรุ่นต่อไป
สถานะปัจจุบัน
อยู่ในบัญชีรายชื่อเบื้องต้นของศูนย์มรดกโลก
ประเทศไทยเสนอเมื่อ 2 กุมภาพันธ์ 2560 ในประเภทมรดกทางวัฒนธรรม ตามเกณฑ์ (i), (ii) และ (vi) ปัจจุบันยังอยู่ในกระบวนการเตรียมความพร้อมเพื่อเสนอขึ้นทะเบียน
เรื่องราวแห่งศรัทธา
พระธาตุที่มีชีวิตของคนสองฝั่งโขง
พระธาตุพนมมิใช่เพียงโบราณสถาน หากเป็นพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ที่ศรัทธา ประวัติศาสตร์ ศิลปกรรม และวิถีชุมชนดำเนินต่อเนื่องร่วมกันมาอย่างยาวนาน
ร่องรอยศิลปกรรม
หลักฐานทางโบราณคดีชี้ถึงโครงสร้างอิฐชั้นในราวพุทธศตวรรษที่ 12–13 และการสืบต่อรูปแบบศิลปกรรมหลายยุค จนก่อเกิดอัตลักษณ์เฉพาะของลุ่มน้ำโขง
ศูนย์รวมผู้คน
ผู้คนหลากหลายชาติพันธุ์จากไทย ลาว และภูมิภาคใกล้เคียงร่วมสักการะ บูรณะ และสืบทอดประเพณี ทำให้พระธาตุพนมเป็นสายใยทางวัฒนธรรมที่ข้ามพรมแดน
หมุดหมายสำคัญ
อดีตที่หล่อหลอมอนาคต
- โครงสร้างยุคแรกหลักฐานจากการขุดค้นระบุอายุห้องอิฐชั้นในราวคริสต์ศตวรรษที่ 7–8
- โบราณสถานของชาติกรมศิลปากรประกาศขึ้นทะเบียนเพื่อการอนุรักษ์และคุ้มครอง
- ล้มและฟื้นคืนองค์พระธาตุล้มจากพายุฝน ก่อนบูรณะด้วยความร่วมแรงร่วมใจจากทั่วประเทศและภูมิภาค
- ก้าวสู่เวทีโลกได้รับการบรรจุในบัญชีรายชื่อเบื้องต้น ภายใต้ชื่อ Phra That Phanom, its related historic buildings and associated landscape
คุณค่าโดดเด่นเป็นสากล
เหตุใดพระธาตุพนมจึงควรเป็นมรดกโลก
ข้อเสนอในบัญชีเบื้องต้นของ UNESCO ระบุคุณค่าตามเกณฑ์ทางวัฒนธรรม 3 ข้อ ซึ่งสะท้อนทั้งฝีมือมนุษย์ การแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรม และความเชื่อที่ยังมีชีวิต
ผลงานสร้างสรรค์อันเป็นเลิศ
สถาปัตยกรรมพุทธศิลป์ที่ผสานรากศิลปะโบราณกับจิตวิญญาณและงานช่างแห่งลุ่มน้ำโขงอย่างมีเอกลักษณ์
การแลกเปลี่ยนคุณค่าข้ามวัฒนธรรม
วิวัฒนาการยาวนานของรูปแบบพระธาตุ แสดงการพบกันของความเชื่อท้องถิ่นกับพุทธศาสนา และส่งอิทธิพลต่อศิลปกรรมอีสาน
สัมพันธ์กับความเชื่อที่ยังดำรงอยู่
เชื่อมโยงโดยตรงกับการบูชาพระบรมสารีริกธาตุ ตำนานอุรังคธาตุ และประเพณีศักดิ์สิทธิ์ที่ชุมชนยังสืบทอด
จากบัญชีเบื้องต้นสู่การขึ้นทะเบียน
งานที่ต้องทำร่วมกัน
การขึ้นทะเบียนไม่ใช่เพียงการยอมรับชื่อเสียง แต่คือคำมั่นที่จะอนุรักษ์คุณค่าเดิม วางระบบบริหารจัดการ และเปิดพื้นที่ให้ทุกภาคส่วนมีส่วนร่วมอย่างแท้จริง
- 1กำหนดคุณค่าและขอบเขตศึกษาองค์ประกอบสำคัญ พื้นที่หลัก และพื้นที่กันชน
- 2จัดทำแผนอนุรักษ์และบริหารคุ้มครองโบราณสถาน ภูมิทัศน์ ประเพณี และวิถีชุมชนอย่างสมดุล
- 3สร้างการมีส่วนร่วมคณะสงฆ์ ชุมชน นักวิชาการ ภาครัฐ ภาคเอกชน และเยาวชนร่วมกำหนดอนาคต
- 4จัดทำเอกสารเสนอชื่อรวบรวมหลักฐานและแผนงานเป็น Nomination Dossier เพื่อเข้าสู่การพิจารณาตามกระบวนการ UNESCO
มรดกโลกเริ่มต้นจากการที่คนในพื้นที่เห็นคุณค่า ร่วมกันดูแล และส่งต่อศรัทธาอย่างรู้เท่าทันการเปลี่ยนแปลง
เสียงจากผู้คนและชุมชน
ชมเรื่องราวพระธาตุพนม
สารคดีสั้น ข่าว และบทเพลงที่ถ่ายทอดคุณค่าทั้งด้านประวัติศาสตร์ ศรัทธา และพลังของผู้คนสองฝั่งโขง
รายงานข่าว
ผลักดัน “พระธาตุพนม” สู่มรดกโลก
สารคดีสั้น
พระธาตุพนม สู่มรดกโลก
บทเพลงไทย–ลาว
พระธาตุพนม สู่มรดกโลก (ພະທາດພະນົມສູ່ມໍລະດົກໂລກ)
เสียงจากชุมชน
ความคิดเห็นและกำลังใจ
ร่วมแบ่งปันความประทับใจ ข้อเสนอแนะ และพลังสนับสนุนการอนุรักษ์พระธาตุพนม
ร่วมเป็นส่วนหนึ่งของการสืบสาน
ยังไม่มีความคิดเห็น เป็นคนแรกที่ร่วมส่งกำลังใจได้เลย